Toen ik opgroeide, dacht ik dat volwassen vrouw worden twee garanties met zich mee zou brengen: een romantische soulmate en een vrouwelijke beste vriendin. Als tiener verslond ik romcoms en sitcoms en nam ik onbewust het script over van hoe mijn volwassen leven eruit zou zien. Natuurlijk zou ik, net als Jenna in 13 Going on 30, bij een modetijdschrift werken en met vijf van mijn beste vrienden in een onmogelijk groot appartement in een onbetaalbare stad wonen, à la Friends.
Op een dag zou een lange, mysterieuze man – die verdacht veel op Colin Firth leek – verklaren dat hij van me hield precies zoals ik was. Tot die tijd zou mijn hechte vriendinnengroep 24/7 beschikbaar zijn om ieder klein detail van mijn datingleven te analyseren en mijn hand vast te houden bij alle obstakels die het leven op mijn pad gooide.
Het perfecte plaatje begon langzaam te barsten
Maar terwijl ik mijn weg probeerde te vinden in mijn twintigerjaren, begonnen er barsten in die fantasie te ontstaan. Mijn ervaring met werken in de mode leek meer op The Devil Wears Prada dan op How to Lose a Guy in 10 Days, en mijn vriendschappen en liefdesleven voelden vaker als een stressvolle aflevering van Girls dan als Sex and the City. Toch gebeurde er één ding wel: ik vond de man.
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Ik ontmoette mijn echtgenoot op de typische lockdownmanier: via datingapps en wandelingen met koffie. Niet bepaald een romcom, al raakte ik vlak voor onze eerste date opgesloten in een openbaar toilet – wat toch wel kwalificeert als een moderne meet-cute. Twee jaar later vroeg hij me op diezelfde plek ten huwelijk – op het strand, niet in het toilet – en het voelde oprecht als een filmscène. Inmiddels zijn we gelukkig getrouwd, steunen we elkaar en proberen we samen uit te vogelen hoe het volwassen leven werkt. Daarmee kwam de helft van mijn tienerdroom uit.
Trouwen zonder een beste vriendin
Pas toen we onze bruiloft begonnen te plannen, voelde ik steeds sterker de afwezigheid van die mythische beste vriendin. Tijdens mijn verloving groeide het verlangen naar een vrouwelijke ride-or-die. Als ik die had, hield ik mezelf voor, zou ze een vrijgezellenfeest organiseren vol inside jokes en emotionele speeches. Of ze zou een liefdevol Instagram-eerbetoon posten waarin ze tientallen jaren aan vriendschap vastlegde. Na twee Aperol Spritz zou ze me ten overstaan van iedereen ‘een zus’ noemen.
Doordat ik geen BFF had, voelde het alsof ik niet voldeed aan een van de belangrijkste voorwaarden van het vrouw-zijn. Ik had ‘de ware’ – maar dan platonisch – nooit gevonden en was bang dat mensen me het ergste label van allemaal zouden geven: géén girl’s girl.
Waarom zoveel vrouwen zich schamen voor hun vriendschappen
"Ik denk dat veel vrouwen een stil gevoel van schaamte met zich meedragen over hun vriendschappen", zegt dr. Claire Stubbs, erkend psycholoog en auteur. "We hebben een heel specifiek beeld voorgeschoteld gekregen van hoe vriendschap op volwassen leeftijd eruit zou moeten zien. Denk aan de vier onafscheidelijke vrouwen uit Sex and the City, de vriendengroep uit Friends of de zorgvuldig samengestelde socialmediaposts die we iedere dag zien. De boodschap is vaak dat je vanzelf een hechte groep beste vrienden om je heen hebt als je succesvol, gelukkig en emotioneel gezond bent."
De werkelijkheid is volgens haar vaak een stuk rommeliger. "Het volwassen leven brengt carrières, kinderen, mantelzorg, verhuizingen, veranderende relaties, financiële druk en verschillende levensfasen met zich mee", vervolgt Stubbs. "Vriendschappen kennen van nature betere en mindere periodes. Toch zien veel vrouwen dat als persoonlijk falen, in plaats van als een normaal gevolg van mens zijn in een drukke en veeleisende wereld."
Vriendschappen veranderen als je ouder wordt
Begrijp me niet verkeerd: ik heb prachtige vriendschappen gehad met vrouwen die me door break-ups sleepten, mijn successen vierden en geduldig luisterden naar voice notes van podcastlengte waarin ik compleet aan het overdenken was. Alleen bestonden die vriendschappen meestal uit losse hoofdstukken, in plaats van uit één doorlopend verhaal.
Dat heeft deels met omstandigheden te maken. Vlak voordat ik dertig werd, verhuisde ik naar een ander land – precies in de levensfase waarin veel vriendschappen sterker worden door gedeelde mijlpalen, zoals carrièregroei, trouwen of kinderen krijgen. Voor een deel ligt het waarschijnlijk ook aan mijn persoonlijkheid. Ik ben een introvert die verlangt naar intimiteit, maar zichzelf tegelijkertijd beschermt en veel behoefte heeft aan ruimte. Soms vraag ik me af of ik op zoek ben geweest naar een vriendschap die een mate van consistentie vraagt die ik zelf moeilijk kan bieden.
Social media maken het gemis van een BFF groter
Social media hebben inmiddels de rol overgenomen die series en films tijdens onze tienerjaren speelden. Open Instagram en je ziet vrouwen elkaar onder fotodumps van vriendinnenvakanties en boozy brunches hun soulmate noemen. Het is prachtig dat vrouwelijke vriendschap cultureel steeds meer wordt erkend als iets wat aandacht en investering verdient – generaties lang werd vriendschap ondergeschikt gemaakt aan het huwelijk en moederschap. Maar voor wie geen picture-perfect vriendengroep heeft, kunnen die digitale vieringen veranderen in nóg iets waarmee je jezelf vergelijkt.
"Wat ik in mijn werk zie, is dat veel vrouwen niet per se rouwen om het ontbreken van vriendschap", zegt Stubbs. "Ze rouwen om het ontbreken van het vriendschapsverhaal waarvan ze dachten dat ze het zouden hebben. Zodra we het idee loslaten dat verbinding er op een bepaalde manier uit moet zien, ontstaat er ruimte om de relaties die we wél hebben te waarderen. Soms vind je verbondenheid bij een broer of zus, een buur, een wandelgroep, een community of in vriendschappen die tijdens verschillende fases van je leven komen en gaan. Het verlangen zelf is niet het probleem. Het lijden ontstaat vaak door de overtuiging dat er maar één juiste manier is waarop dat verlangen kan worden vervuld."
Heb je echt één beste vriendin nodig?
Wat ik mis, is inderdaad een vriendschap die eruitziet zoals mij op mijn veertiende werd verteld dat vriendschap eruit hoorde te zien. Jarenlang ging ik ervan uit dat een betekenisvolle vriendschap op romantische liefde moest lijken: één persoon, één diepe band en één relatie die al het andere bij elkaar houdt.
Langzaam begin ik te beseffen dat verwachten dat één persoon aan al die wensen voldoet – net als binnen een romantische relatie – niets anders is dan een recept voor teleurstelling. Door dat ideaal na te jagen, kun je het gevoel krijgen dat jij degene bent met wie iets mis is.
Wanneer ik verder kijk dan de vriendschappen die ik op een scherm zie en eerlijk nadenk over mijn eigen relaties, voel ik me juist gelukkig dat ik al die vrouwen heb mogen ontmoeten. Er zijn vriendinnen met wie ik vooral via memes communiceer, vriendinnen die er tijdens moeilijke periodes voor me zijn en vriendinnen die ik maar twee keer per jaar spreek, maar met wie ik meteen verder kan praten waar we gebleven waren.
Ik heb moeten leren dat niet iedere vriendschap een diepe zielsverbinding hoeft te zijn om betekenisvol te zijn. Sommige vriendinnen komen voor een bepaalde fase van je leven en vertrekken daarna weer.
Zo laat je het ideaalbeeld van vriendschap los
"Ik denk dat veel vrouwen er baat bij zouden hebben om de vraag: 'Waarom zien mijn relaties er niet uit zoals ze eruit zouden moeten zien?' te vervangen door: 'Hoe zien gezonde, realistische en betekenisvolle relaties er voor mij uit in deze fase van mijn leven?'", stelt Lowri Walsh, psychotherapeut gespecialiseerd in het welzijn van vrouwen.
"Geïdealiseerde verwachtingen loslaten kan in eerste instantie teleurstellend zijn, maar het kan ook ontzettend bevrijdend werken. Het creëert ruimte voor relaties die imperfect, menselijk en authentiek mogen zijn, in plaats van te moeten voldoen aan een sprookjesachtig ideaal."
Mijn fout was dus niet dat ik mijn friendship soulmate nooit had gevonden, maar dat ik geloofde dat ik er per se één nodig had. Door voortdurend te zoeken naar de perfecte beste vriendin zag ik bijna iets veel waardevollers over het hoofd: het prachtige geheel van imperfecte vrouwelijke relaties dat ik onderweg heb opgebouwd. Niet één groots liefdesverhaal, maar een rommelige en diep menselijke verzameling ervan.
