Had je me dit een maand geleden verteld, dan had ik je niet geloofd: ik ben over mijn rijangst heen. There, I said it. De afgelopen weken heb ik het nog constant lopen downgraden, maar vanmorgen voelde het ineens heel echt. En als me één ding in dit proces is opgevallen, is het dat ik niet de enige ben. Ik ken tientallen andere mensen die hun rijbewijs ongebruikt in de kast hebben liggen. Daarom deel ik de tips die mij hebben geholpen om er écht overheen te komen.
Mijn tips om ook over je rijangst heen te komen
Mijn journey met rijden is misschien wel heel herkenbaar voor je: ik haalde in de eerste jaren van mijn twenties mijn rijbewijs. Omdat ik in de stad woonde, reed ik nooit meer en had ik angst om de weg op te gaan. Voor ik het wist, was er ineens vijf jaar voorbij en kreeg ik al hartkloppingen als ik in de buurt kwam van een auto.
Kortom: het zat diep. En nu ik terugkijk zijn er een aantal tips die ik je nu kan geven als je dezelfde struggle hebt.
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Tip 1: scoor een goedkoop autootje
Een heel groot deel van mijn rijangst kwam doordat ik geen eigen auto had. Als ik kon rijden, was het in de auto van iemand anders of een auto die ik bijvoorbeeld op vakantie had gehuurd. Ik was zo bang die auto's te beschadigen, dat ik het liever compleet vermeed.
De grootste verandering kwam voor mij toen een vriendin me vorige maand vroeg of ik haar oude auto voor een klein prijsje wilde overkopen. Dat heb ik heel impulsief gedaan, omdat ik dan geen enkel excuus meer zou hebben om niet te rijden. En reed ik die auto compleet in de prak, dan was dat jammer, maar geen financiële ramp. Vanaf het moment dat ik 'm had, ben ik overal naartoe gaan rijden. Van kleine stukjes tot de hele weg naar kantoor – opbouwen is key.
Ik zeg niet dat je zomaar een auto moet kopen, dat is een heel groot privilege. Maar als je de kans krijgt om goedkoop een auto over te nemen: do it! Vooral een ouder exemplaar dat al wat blikschade heeft, haalt de druk er vanaf en bereid je voor op het moment dat je wél in de auto's van andere mensen gaat rijden.
Tip 2: maak de drempel zo laag mogelijk voor jezelf
Waar ik ook mee struggelde, was dat ik het spannend vond om te schakelen. Daarom ben ik begonnen met een automaat, waarbij dat niet hoeft. In een ideale wereld zou ik gewoon in elke auto kunnen rijden – inclusief schakelauto's. Maar de enorme drempel om daar weer mee te beginnen, weerhield me ervan om überhaupt de weg op te gaan. Als je dezelfde angst hebt als ik, begin dan dus gewoon lekker met een automaat.
Andere manieren om de drempel te verlagen, zijn bijvoorbeeld door eerst te rijden met iemand naast je of een route te kiezen die je goed kent. Pas als je merkt dat je spanning afneemt, kan je het jezelf iets moeilijker maken.
Tip 3: vier al je overwinningen
Ik ben absoluut geen psycholoog, maar naar mijn idee werkt het om bewust stil te staan bij elke kleine overwinning. Het eerste rondje in mijn eentje, de eerste keer naar werk, de eerste keer met iemand naast me – het zijn allemaal kleine rij-mijlpalen die me zelfverzekerder maken. Sta daar dus echt bij stil en probeer ze (al is het heel klein!) te vieren. Maak een selfie, zet het in je agenda of koop een little sweet treat.
Sta daarentegen weer niet te lang bij dingen die niet goed gingen. Dat je je huisgenoot moest bellen om te helpen fileparkeren, bijvoorbeeld. Of dat je wél een keer tegen dat vervelende stoepje aanreed. Je mag er natuurlijk van leren, maar probeer liever te focussen op die overwinningen.
Tip 4: je moet 't gewoon doen
Het is het irritantste advies dat iemand maar kan geven, maar het is wel zo: je moet het gewoon doen. Exposure therapy, dus. Je veiligheid staat altijd voorop, maar zenuwen en angst zijn vaak geen teken dat je er niet ready voor bent. Dat geldt ook voor een spannende presentatie op werk of school, waar je trillende handjes voor hebt.
Ik heb geleerd dat ik veilig en goed kan autorijden als ik het eng vind. If anything, betekent het in mijn geval dat ik nog voorzichtiger en alerter ben. Ik zeg niet dat je (zoals ik, haha) snikkend en hyperventilerend over de snelweg moet gaan rijden. Dat is misschien niet heel veilig. Maar een rondje op een afgelegen parkeerplaats met een ervaren chauffeur naast je, kan prima als je zenuwachtig bent. Maak daar de juiste afweging in!
Tip 5: vraag om hulp
Voor mij was het uiteindelijk niet nodig, maar er zijn een hoop professionals die je kunnen helpen bij je rijangst. Denk aan psychologen die de angst samen met jou kunnen onderzoeken, maar ook rijscholen die gespecialiseerd zijn in rijangst. Zij zijn er om je te helpen – je hoeft het niet in je eentje te overwinnen. Vooral als je lang niet hebt gereden, kan het heel fijn zijn om de weg weer op te gaan met iemand die je kan begeleiden.
Ook helpt het om je angst uit te spreken naar vriendinnen, familieleden en bijvoorbeeld collega's. Je wil niet weten hoe vaak Cosmo-collega's me bij binnenkomst op kantoor vragen hoe het autorijden 's ochtends ging. Dat geeft me elke keer opnieuw de mentale boost die ik nodig heb om 's avonds weer terug naar huis te rijden.
Het is niet makkelijk, I know, maar uit ervaring kan ik vertellen dat je alles in huis hebt om over je rijangst heen te komen. En sinds ik gewoon in de auto durf te stappen, heb ik een heleboel zelfvertrouwen erbij gekregen. Niet in alleen op de weg, maar ook gewoon in daily life. En dat waren die eerste rondjes met klotsende oksels me helemaal waard.
Alyssia van Asperen Vervenne schrijft als digital editor over alles wat haar (en jou!) elke dag bezighoudt. Van viral beautyproducten tot de laatste social trends – ze is er het liefst als allereerste bij. Al duikt ze nét zo graag in loeiserieuze onderwerpen, zoals mentale gezondheid en vrouwenrechten. Voor al dat schrijven moet ze natuurlijk een hoop inspiratie opdoen. Buiten business hours vind je haar dan ook bij pilates, in Haarlemse koffietentjes (tips nodig, anyone?) of achter een enorme borrelplank in haar eigen keuken. En, om zeker niet te vergeten, haar grootste topsport: het afstruinen van vintage- en kringloopwinkels.
