"Maak je geen zorgen. Vrouwen zoals jij blijven echt niet over." Ik moest serieus met mijn ogen knipperen toen die woorden, gestuurd door een vriendin, op mijn telefoonscherm verschenen. Een paar seconden lang las ik het berichtje steeds opnieuw, waarna ik alleen maar keihard in de lach schoot.
Tuurlijk, ik heb mijn portie ongemakkelijke opmerkingen van tantes en ooms inmiddels wel gehad. Je kent het wel: “Waneer neem jij eens iemand mee met de kerst?” Maar dat iemand van mijn eigen leeftijd mij blijkbaar ziet als een gedoemd kattenvrouwtje, wachtend op iemand die haar komt redden? Die zag ik echt niet aankomen.
In haar ogen zit ik in de wachtkamer van het leven
Ik ben inmiddels vijftien jaar single en dat is volledig mijn eigen keuze. Ik dacht eigenlijk dat zij mij zag zoals ik mezelf zie: een zelfverzekerde, gelukkige vrouw die helemaal happy is in haar eentje. Iemand die spontaan solo de wereld over reist, zonder schuldgevoel uren in bad ligt en als een zeester dwars over een kingsize bed slaapt. Maar blijkbaar keek zij daar heel anders naar. In haar ogen zit ik gewoon in de wachtkamer van het leven. Alsof alles even op pauze staat totdat er eindelijk een man langskomt om me uit mijn zielige single zijn te slepen.
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Ik heb nul verantwoordelijkheden en hoef met niemand rekening te houden behalve met mezelf. Juist die vrijheid voelt voor mij als pure luxe. Dat komt ook doordat ik romantische relaties niet langer het middelpunt van mijn leven maak. En geloof me: ik ben daarin allesbehalve de enige. Volgens Morgan Stanley zal in 2030 maar liefst 45 procent van de vrouwen tussen de 25 en 44 jaar single zijn. En ik ken genoeg vrouwen die, net als ik, juist kracht halen uit het alleen zijn. Ik dacht eigenlijk dat we inmiddels wel voorbij het idee waren dat iedere single vrouw stiekem op zoek is naar een partner.
Er voor kiezen single te zijn
Tijdens haar studententijd zei Megan McKee steeds weer hetzelfde: "Ik ga later een spermadonor gebruiken." Inmiddels is Megan 26 en 14 weken zwanger. "Mijn vriendinnen herinneren zich die gesprekken nog. Nu zeggen ze: “Oh my god, je hebt het gewoon écht gedaan.” Een romantische relatie heeft haar eigenlijk nooit getrokken. Maar moeder worden? Dat was altijd haar droom. "Ik wilde niet wachten op iets of iemand om dat waar te maken."
Dat vertrouwen in haar keuze maakte het ook makkelijker om het aan haar familie te vertellen. De meesten reageerden positief, maar niet iedereen. "Een familielid zei dat het 'zielig' is om een kind als alleenstaande moeder op te voeden en dat we zonder vader nooit een écht gezin zouden zijn." Die opmerking raakt haar nog steeds, maar ze ziet het anders. "Gezinnen bestaan tegenwoordig in zoveel verschillende vormen: pleeggezinnen, adoptiegezinnen, gezinnen die zijn ontstaan via een donor... Ik denk dat solo-moederschap gewoon nog iets meer tijd nodig heeft voordat mensen het echt begrijpen."
Megan onderging eerst drie IUI-behandelingen (intra-uteriene inseminatie), maar zonder resultaat. Daarna stapte ze over op IVF. Na de embryotransfer kreeg ze het advies om twaalf dagen te wachten voordat ze een zwangerschapstest zou doen. Maar dat hield ze niet vol. "Ik deed eigenlijk bijna elke dag een test. En ik zag dat dat tweede streepje steeds duidelijker werd. Dat was zó bijzonder."
Rond die tijd kwam haar oma vanuit Manchester naar Londen om op bezoek te gaan. Megan besloot van dat moment iets speciaals te maken. Ze deed alsof ze de uitslag zelf nog niet wist, plaste opnieuw op een test en gaf die aan haar oma met de vraag of zij het resultaat wilde voorlezen. "Ze sprong meteen op uit haar stoel en sloeg haar armen om me heen."
De emotionele voordelen van single zijn
Het is twee uur 's nachts in Californië wanneer ik psycholoog dr. Bella DePaulo via Zoom spreek. Al haar hele carrière onderzoekt ze de voordelen van het single leven en probeert ze het idee te ontkrachten dat single vrouwen per definitie ongelukkig zijn. Volgens DePaulo hebben mensen die bewust single zijn de vrijheid om hun leven in te richten op basis van hun eigen waarden, interesses en dromen. "Ze leiden vaak wat psychologen en filosofen een psychologically rich life noemen," legt ze uit. "Een leven vol bijzondere ervaringen die je uitdagen, laten groeien en steeds iets nieuws leren."
Gelukkig single zijn verandert ook hoe je naar alleen zijn kijkt. "Mensen die single at heart zijn, omarmen hun tijd alleen," zegt DePaulo. "Ze ervaren die niet als iets engs, maar juist als iets waardevols. Alleen zijn voelt ontspannend, geeft ruimte om na te denken of creatief te zijn. Als je van die momenten kan genieten in plaats van ze te vrezen, voel je je ook veel minder snel eenzaam." DePaulo is inmiddels 72 en is haar hele leven single gebleven. Volgens haar bewijst haar eigen leven hoeveel vrijheid en voldoening het kan geven als romantische relaties niet langer het middelpunt van je bestaan zijn.
De single tax
Als kapitein van mijn eigen schip is dat schip het appartement dat ik inmiddels helemaal zelf heb gekocht. Maar om hier te komen? Dat was allesbehalve makkelijk. En al helemaal niet goedkoop. De extra financiële lasten die komen kijken bij een leven in je eentje worden ook wel de single tax genoemd. Die voel je overal. Van boodschappen doen – want aanbiedingen zijn zelden gemaakt voor één persoon – tot het feit dat je bij de bruiloft van een vriendin in je eentje een complete hotelkamer moet betalen.
Maar de grootste kostenpost? Wonen. Want hoe moet je ooit sparen als de huurprijzen alleen maar blijven stijgen? Eenpersoonshuishoudens besteden een groter deel van hun inkomen aan woonlasten, van energierekeningen tot torenhoge huren. Ondertussen hebben starters te maken met de lastigste huizenmarkt in zeventig jaar. Iemand anders ook ineens zin om te huilen?
Natuurlijk is het fijn om je onafhankelijkheid te omarmen en de voordelen van single zijn te vieren. Maar écht floreren wordt lastig als het systeem niet bepaald in je voordeel werkt. We zijn als samenleving misschien anders gaan denken over alleen wonen, maar de regels en voorzieningen zijn daar nog nauwelijks in meegegroeid.
De ‘overgebleven’ vrouwen
Toen Cindy Gallop begin dertig was en in de reclamewereld in Londen werkte, vloog ze met kerst naar Penang, Maleisië, om haar ouders te bezoeken. "Ik woonde en werkte toen al jaren in het Verenigd Koninkrijk," vertelt ze. "Daardoor was ik helemaal vergeten wat er gebeurt zodra je als dertiger en oudste dochter een kamer vol Chinese familieleden binnenloopt." De eerste vraag die haar moeder kreeg: "Is ze al getrouwd?"
Hoewel steeds meer Chinese vrouwen bewust kiezen voor een leven zonder huwelijk, krijgen vrouwen die eind twintig of ouder zijn en nog single zijn nog altijd het label sheng nü opgeplakt. Dat betekent letterlijk ‘overgebleven vrouwen’.
Cindy is inmiddels 65. Dertig jaren zijn verstreken sinds dat familiefeest in Penang. Tegenwoordig heeft ze meer dan 42.000 volgers, gaf ze een TED Talk en richtte ze de sekseducatie beweging Make Love Not Porn op. Openlijk en zonder excuses laat ze zien hoe gelukkig ze is als single.
"Ik ben iemand die het allerbeste tot haar recht komt in haar eentje. Juist daarom kies ik ervoor daar zo zichtbaar over te zijn. We hebben veel meer rolmodellen nodig die laten zien dat je een totaal ander leven kan leiden dan de maatschappij van je verwacht.”
De toekomst ziet er niet somber uit voor singles
Na gesprekken met vrouwen van in de zestig en zeventig die bewust single zijn gebleven, weet ik één ding zeker: de toekomst ziet er helemaal niet somber uit voor vrouwen die zichzelf op één zetten. Ik ben eerlijk gezegd ook wel klaar met alle ongevraagde opmerkingen. "Misschien moet je je eisen wat lager leggen." of "Je moet gewoon wat harder je best doen."
Als de verhalen van Cindy en Bella iets bewijzen, dan is het juist dat ik mezelf later waarschijnlijk dankbaar zal zijn dat ik de moed had om mijn leven op mijn eigen voorwaarden in te richten.
Single blijven betekent niet dat je een 'overgebleven' vrouw bent die ergens stof staat te verzamelen. Integendeel. Als het idee om romantische relaties niet langer het middelpunt van je leven te maken je aanspreekt, ligt er misschien wel een leven op je te wachten dat vrijer, rijker en leuker is dan je ooit had gedacht.
