Er was een tijd waarin datingadvies vooral kwam van je moeder, je beste vriend(in), of die ene persoon in de groepschat die al langer dan zes maanden een stabiele relatie had. Tegenwoordig komt datingadvies steeds vaker van een onbekende die recht in de camera kijkt, voor een ringlamp zit en met grote zekerheid vertelt hoe relaties werken. De verschuiving van persoonlijk advies naar naar social media, verandert ook de manier waarop we naar daten kijken.
We halen massaal ons relatie-advies van TikTok
Relatie-experts op TikTok zijn voor miljoenen kijkers een soort therapeut, detective en vertaler van emoties geworden, terwijl ze hun volgers helemaal niet persoonlijk kennen. Ze laten ons zien hoe we een vermijdende hechtingsstijl kunnen herkennen, hoe we een rode (of gele) vlag kunnen spotten, hoe we een berichtje moeten interpreteren, hoe we aan het lijntje gehouden worden kunnen herkennen en hoe we in het algemeen kunnen bepalen of iemand écht geïnteresseerd is. Een deel van deze content is serieus handig en soms zelfs noodzakelijk: het geeft mensen woorden voor ervaringen die ze anders misschien moeilijk hadden kunnen verwoorden en dat kan enorm bevestigend werken.
Als seksuoloog met een online aanwezigheid ben ik me bewust van hoe ironisch het bekritiseren van relatieadvies op sociale media is, terwijl ik het zelf ook maak. Ik maak video's over seks, daten, communicatie en relaties, en ik geloof dat een sterke digitale vaardigheid mensen echt kan helpen. Het advies dat ik zelf heb gedeeld of het waardevolle werk van veel experts online zou ik nooit afwijzen, want mijn zorg is niet dat relatieadvies op TikTok bestaat. Mijn zorg is wat er met ons gebeurt als ingewikkelde ideeën over intimiteit worden versimpeld tot korte video's, zonder de nodige context en nuance. Die video's worden vervolgens aan miljoenen mensen aangeboden alsof ze voor iedereen gelden.
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Korte video's missen context, en dat kan gevaarlijk zijn
Leren over attachment styles, grenzen, emotionele beschikbaarheid en gezonde communicatie kan mensen helpen om oude patronen beter te begrijpen. Het kan daten ook minder eenzaam laten voelen. Er zit iets krachtigs in iemand horen uitleggen wat je zelf hebt meegemaakt en beseffen: "Oh, dát was wat er gebeurde". Toch ontstaan er problemen wanneer ingewikkeld menselijk gedrag wordt teruggebracht tot video’s van dertig seconden.
Binnen de seksuologie en relatietherapie is context heel belangrijk. Mensen passen bijna nooit netjes in vaste hokjes. Ja, iemand kan afstand nemen omdat diegene vermijdend is, maar iemand kan zich ook terugtrekken omdat die persoon overweldigd is, rouwt, twijfelt, depressief is, afgeleid is of simpelweg niet genoeg interesse in jou heeft. Al deze mogelijkheden kunnen er van buitenaf frustrerend hetzelfde uitzien, waardoor advies dat voor iedereen toepasbaar is een slechte vervanging kan zijn voor een eerlijke inschatting door een vertrouwde vriend(in).
If he wanted to, he would
Maar algoritmes belonen vaak zekerheid, niet nuance. Een uitspraak als "if he wanted to, he would" is makkelijker te verwerken dan een eerlijker antwoord: soms willen mensen wel, maar hebben ze alsnog moeite. (Maar vergis je niet: dat betekent niet dat we slecht gedrag moeten goedpraten. Iemands zogenaamde hechtingsstijl is geen vrijbrief om je te negeren, drie dagen te verdwijnen of je constant angstig te laten voelen. Net zoals dat begrijpen waarom iemand zich op een bepaalde manier gedraagt niet betekent dat je moet blijven en het moet ondergaan.)
Het echte risico ontstaat wanneer de 'therapeutische taal' waar sociale media zo dol op is, ervoor zorgt dat je een soort arts van je eigen liefdesleven wordt die diagnoses en voorschriften uitdeelt. Plotseling is elke ex een narcist. Elk vertraagd antwoord is emotionele onbeschikbaarheid en elk ongemakkelijk gesprek is gaslighting. We kunnen zo gefocust raken op het diagnosticeren van de ander dat we vergeten een belangrijkere vraag te stellen: Hoe voel ík me eigenlijk in deze verbinding?
Dat overanalyseren heeft invloed op je zenuwstelsel
Datingcontent kan ervoor zorgen dat je het gevoel krijgt dat je voortdurend op je hoede moet zijn. In plaats van iemand echt te leren kennen, begin je diegene te analyseren. Was die grap een red flag? Was die aarzeling een teken van vermijdend gedrag? Was het future faking toen diegene een tweede date voorstelde? Wanneer daten begint te voelen als een psychologische plaats delict, wordt het moeilijk om je genoeg te ontspannen om überhaupt nog aantrekkingskracht, nieuwsgierigheid of plezier te ervaren.
Dit is vooral relevant als het om intimiteit gaat, omdat verlangen zelden ontstaat wanneer je voortdurend op je hoede bent. Als je continu in de gaten houdt of je wordt gekozen, afgewezen, gemanipuleerd of getriggerd, blijft je zenuwstelsel mogelijk in een beschermingsmodus staan. En de harde waarheid is dat emotionele verbinding meestal vraagt om een zekere mate van tolerantie voor onzekerheid.
Wat je jezelf eerst even moet afvragen...
Goede online adviezen zouden je meer regie moeten geven, niet meer angst. Ze zouden je moeten helpen patronen te herkennen zonder je ervan te overtuigen dat je iedere persoon volledig moet kunnen doorgronden voordat het dessert op tafel staat. Ze zouden je nieuwsgieriger moeten maken naar jezelf, in plaats van je vooral wantrouwender te maken tegenover anderen. Wat is jouw communicatiestijl? Waar bevind jij je op het spectrum van hechtingsstijlen? En wat doe jij zelf om plezier en luchtigheid mee te brengen in een date?
Voordat je een relatieadvies op internet klakkeloos overneemt, vraag jezelf af of het je helpt om je eigen behoeften beter te begrijpen, duidelijker te communiceren of een gezondere keuze te maken. Vraag je ook af of het ruimte laat voor nuance. Relatie-experts op TikTok zijn niet per definitie behulpzaam of schadelijk, en precies hetzelfde advies kan voor de één levensveranderend zijn en voor de ander juist averechts werken. De echt waardevolle makers geven ons woorden, perspectief en het vertrouwen om betere relaties te verwachten. De minder waardevolle veranderen daten in een reeks tests waar geen enkel echt mens ooit volledig voor kan slagen.
Gebruik de taal. Bewaak je grenzen. Leer patronen herkennen. Maar vergeet niet dat relaties worden gevormd tussen mensen, niet tussen contentcategorieën of je For You Page.
