Of je nu voor het eerst van #GutTok hoort, of je FYP al lang wordt overspoeld met superfoods, bone broth en probiotica: er is tegenwoordig zóveel info over darmgezondheid dat we door de bomen het bos niet meer zien.

En dat terwijl je darmen eigenlijk de ultimate influencer zijn. Ze hebben invloed op alles in je lichaam; van je huid en je immuunsysteem tot je mentale gezondheid. Daarom hier een overzichtelijke guide to gut health, met tips en inzichten van darmexpert Mary Christine en Sabrina Hamdoune, co-founder van het probiotica-merk Saba Plant-Based.

Wat is gut health en waarom is het zo belangrijk?

Gut health draait in de basis om een gebalanceerd en gezond microbioom. Dat microbioom bestaat uit bacteriën, schimmels en protozoa (microscopische eencelligen) die allerlei complexe processen uitvoeren die cruciaal zijn voor je gezondheid.

“Een uit balans geraakt microbioom – ook wel darmdysbiose genoemd – kan leiden tot ontstekingen, die weer tal van klachten veroorzaken,” legt Hamdoune uit. “Denk aan eczeem, spijsverteringsproblemen zoals PDS en auto-immuunziekten. Het kan zelfs een negatieve impact hebben op je mentale gezondheid.” Voor Hamdoune werd het belang van darmgezondheid zó groot, dat ze in 2009 samen met haar man een productlijn startte: de eerste honderd procent rauwe, biologische, low sugar en ongepasteuriseerde kombucha in Dubai. Haar overtuiging? Optimale gezondheid begint bij wat we onze darmen te eten geven. Maar daarover straks meer…

Heeft gut health invloed op je mentale gezondheid?

Nog niet helemaal overtuigd? What if we told you dat je darmen een grote rol spelen in je mentale welzijn? “Gezonde darmen zijn key voor een gezonde hersenfunctie,” zegt Christine. “Onderzoekers ontdekten dat de darmen een spijsverteringsorgaan zijn, en een hub van neurotransmitters en stoffen die invloed hebben op de hersenen. Zo wordt serotonine – de neurotransmitter die essentieel is voor je stemming – grotendeels in de darmen geproduceerd. Als je darmen uit balans zijn, daalt de serotonineproductie, wat kan leiden tot stemmingswisselingen, depressieve gevoelens of anxiety.”

Christine, gespecialiseerd in voeding en darmgezondheid, helpt vrouwen wereldwijd met wetenschappelijke én holistische methodes hun darmen te healen. Voor haar benadrukt de link met mentale gezondheid nog eens dat darmverzorging niet alleen belangrijk is voor je spijsvertering, maar ook voor je emotionele welzijn.

En hoe zit het met ons immuunsysteem?

Je voelt ’m al aankomen: ook hier spelen je darmen een hoofdrol. Ziekten zoals de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa worden veroorzaakt door chronische darmontstekingen, die je immuunsysteem flink verzwakken. Misschien heb je de term ‘leaky gut syndrome’ al voorbij zien komen op TikTok? Christine legt uit: “Bij leaky gut wordt de darmwand doorlaatbaar, waardoor stoffen in de bloedbaan terechtkomen die daar niet thuishoren. Je lichaam ziet die stoffen als indringers en zet je immuunsysteem aan het werk. Maar omdat dit continu gebeurt, raakt het systeem overactief en kan het minder goed zijn normale functies uitvoeren.”

Heeft gut health ook invloed op je huid?

Yup. Zelfs een 12-step skincareroutine gaat je niet redden als je darmen uit balans zijn.“Chronische ontstekingen in de darmen veroorzaken een kettingreactie door het hele lichaam – inclusief de huid,” legt Christine uit. “Huidproblemen zoals eczeem en psoriasis zijn vaak ontstekingsgerelateerd. Door die ontstekingen bij de bron – de darmen dus – aan te pakken, kun je de ernst van huidklachten verminderen.” Je darmen zijn dus basically de CEO van je lichaam. Ze bepalen alles: van je mood tot je glow. Wil je een healthy huid, een sterk immuunsysteem, laserfocus en het energielevel van een Labradoodle? Het begint allemaal in je darmen.

Hoe voeding je gut health beïnvloedt

De uitdrukking “je bent wat je eet” krijgt in dit geval een heel nieuwe betekenis. Naast genetische en omgevingsfactoren, is voeding de grootste factor die je darmgezondheid beïnvloedt. Bepaalde keuzes versterken je microbioom, andere zetten 'm juist onder druk. Het is dus very belangrijk om op je voeding te letten.

Hamdoune: “Het aanpassen van je dieet is een van de makkelijkste en snelste manieren om je darm­gezondheid te verbeteren, omdat je meteen een betere bacteriebalans creëert. Door vaker te kiezen voor onbewerkte, plantaardige voeding in plaats van sterk bewerkte producten, ondersteun je een gezonde darmflora.”

Wat zijn de symptomen van een unhappy gut?

Maar hoe merk je nou dat je darmen uit balans zijn? Volgens Christine zijn de symptomen niet voor iedereen hetzelfde. Toch zwaaien unhappy darmen vaak met deze red flags, zoals winderigheid, bloating, constipatie, diarree, misselijkheid, brandend maagzuur en buikpijn (vooral na het eten).

Daarnaast zijn er nog andere signalen om op te letten: huidproblemen (zoals acne, eczeem of psoriasis), mondgezondheidsproblemen, extreme vermoeidheid, voedselintoleranties, frequente hoofdpijn, gewrichtspijn en chronisch slechte adem. Wanneer zulke klachten langer aanhouden of verergeren, kan dit leiden tot auto-immuunziekten zoals coeliakie, de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa. Heb je deze symptomen? Dan is het slim om een (huis)arts te raadplegen.

Wat veroorzaakt ongezonde darmen?

Helaas zijn er talloze troublemakers die onze darmen kunnen verstoren. Christine benadrukt dat een ongezonde darm vaak voortkomt uit het ontbreken van de basics: gezonde voeding, voldoende water, regelmatige beweging en goede slaap. Andere boosdoeners zijn onder meer emulgatoren in bewerkte voedingsmiddelen, overmatig antibioticagebruik, chronische stress, milieutoxines, te weinig beweging en een tekort aan vezels.


Dit artikel verscheen in het Sport & Health Issue van Cosmopolitan. Inmiddels is ons nieuwe Fashion & Career Issue, met niemand minder dan Ashtin Earle op de cover, uit:


Headshot of Roos van der Rijst
Roos van der Rijst
Freelance digital editor

Roos van der Rijst is na haar studie Nederlands altijd druk gebleven met tekst; ze is Digital Editor bij Cosmopolitan en schrijft regelmatig voor ELLE en ELLE.nl. Ze is graag bezig met zaken als liefde, feminisme, kunst, cultuur en seks, maar kan wat celeb news op z’n tijd ook waarderen. Als ze niet achter een scherm zit vind je haar waarschijnlijk in de horeca, waar ze of zit te eten en drinken, of, misschien nog wel liever, zelf aan het werk is.