We kiezen er vaker dan ooit voor om single te blijven. Maar why, oh why denkt de maatschappij nog steeds dat dat zielig is?
The rise, fall én comeback van singledom
'Don't worry. Jij vindt ook heus wel iemand.' Ik wist niet wat ik las toen dit appje – van een vriendin nota bene – op mijn scherm verscheen. Sure, ik ben het inmiddels wel gewend om opmerkingen van oudere familieleden over mijn relatiestatus te krijgen. Maar het idee dat iemand van mijn eigen leeftijd mij zag alsof ik ergens achter aan een uitverkooprek hing? Die had ik even niet zien aankomen.
Ik ben al vijftien jaar single, en dat is een bewuste keuze. Ik dacht dat die vriendin me zag zoals ik mezelf zie: als een zelfverzekerde, happy girlie die thriving is als single. Iemand die last minute solotrips boekt, midden op de dag een bubbelbad neemt en als een zeester slaapt in een kingsize bed.
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Maar blijkbaar keek zij daar anders naar. In haar hoofd zat ik in life’s waiting room, op pauze tot er een man langskwam die me zou verlossen van mijn single misery.
Ik heb nul verplichtingen en hoef niemand tevreden te houden behalve mezelf. En dat vind ik heerlijk. Dat gevoel komt voort uit het feit dat ik romantische relaties bewust niet langer het middelpunt van mijn leven laat zijn – en ik ben daarin zeker niet de enige.
Onderzoek van Morgan Stanley voorspelt dat in 2030 zo’n 45 procent van de Amerikaanse vrouwen tussen de 25 en 44 single zal zijn. En ik ken er genoeg die zich juist empowered voelen door het alleen-zijn. Dus waarom voelt single zijn voor anderen nog steeds alsof het iets is waar je van ‘genezen’ moet worden?
Bewust single mom
Tijdens haar studententijd riep Megan het al: “Ik ga voor een spermadonor.” Nu, op haar 26e, is ze 14 weken zwanger. Het idee van een relatie heeft haar nooit echt getrokken, moeder worden wel: “Ik wilde daar niet op wachten. Niet op iets, en niet op iemand.”
Volgens cijfers van de European Sperm Bank ligt de gemiddelde leeftijd van alleenstaande vrouwen die donorzaad gebruiken tussen de 38 en 40 jaar. Toch voelde Megan zich nooit ‘te jong’: “Het voelde juist heel normaal.”
Niet iedereen reageerde enthousiast. Eén familielid noemde solo-moederschap zelfs ‘verkeerd’. “Maar families bestaan in zoveel vormen: pleeggezinnen, adoptiegezinnen, donorgezinnen. Ik denk dat solo-moederschap gewoon nog wat achterloopt in begrip,” aldus Megan. Toch groeit het aantal vrouwen dat kiest voor donorconceptie en ivf als solo mom by choice snel.
Het kiezen van een donor voelde volgens Megan soms alsof ze op een datingapp zat te swipen. Maar juist doordat ze niet wist hoe haar donor eruitzag, focuste ze op andere dingen. “Deze donor had zelfs een brief geschreven aan een toekomstig kind,” zegt ze. “Daar moest ik echt van huilen.”
Na drie iui-behandelingen stapte Megan over op ivf. Tijdens de wachtperiode na haar embryotransfer testte ze bijna elke dag. “Ik zag dat het lijntje steeds iets duidelijker werd. Dat was zó spannend.” Toen haar oma vanuit Manchester op bezoek kwam, besloot Megan er een moment van te maken: “Ze sprong van haar stoel en vloog me om de nek.” Megans verhaal laat zien dat geluk niet het traditionele, heteronormatieve pad hoeft te volgen. Het is iets wat je zelf vormgeeft.
Psychologically rich
Psycholoog Bella DePaulo doet al jaren onderzoek naar de voordelen van bewust single zijn – en naar het hardnekkige idee dat single vrouwen per definitie ongelukkig zouden zijn.
Volgens haar leven mensen die bewust single zijn veel meer vanuit hun eigen waarden en interesses. “Ze leiden vaak wat psychologen en filosofen een psychologically rich life noemen,” legt ze uit. “Een interessant leven, vol unieke ervaringen die je laten groeien.”
DePaulo, auteur van Single At Heart (een knaller, net als deze boeken over de liefde), zegt dat mensen die actief kiezen voor het single leven vaak gelukkiger zijn dan mensen in relaties – en met de jaren zelfs steeds gelukkiger worden.
“Mensen die single at heart zijn, omarmen hun solitude,” zegt ze. “Ze ervaren het als verrijkend, niet als iets engs.” DePaulo is nu 72 en al haar hele leven single. Het grootste voordeel? Jij bent de captain of your own ship. “Binnen de grenzen van je mogelijkheden bepaal je alles zelf,” zegt ze. “Van wanneer je opstaat tot hoe je je leven inricht.”
En dat gaat niet alleen over kleine dagelijkse keuzes, maar ook over Big Life Stuff: verhuizen, carrièreswitches, grote beslissingen waar binnen relaties vaak compromissen bij komen kijken.
De singles tax
Vrijheid is heerlijk, maar solo wonen is duur. Die extra financiële druk wordt ook wel de singles tax genoemd. Begin 2024 woonden er in Nederland ongeveer 3,3 miljoen mensen alleen. Cijfers van het CBS laten zien dat alleenwonenden vaker huren en moeilijker geld overhouden aan het einde van de maand.
Niet heel shocking, want huurprijzen blijven stijgen, terwijl starters te maken hebben met misschien wel de moeilijkste woningmarkt in decennia. Door woningtekorten, stijgende prijzen en beperkte betaalbaarheid hebben veel jonge kopers nauwelijks kans op een eigen huis. En alsof dat nog niet genoeg is, hebben stellen met twee inkomens gemiddeld veel meer hypotheekruimte dan singles.
Anyone else crying yet?
Samen kopen
Geen wonder dus dat steeds meer vrouwen alternatieve oplossingen zoeken. Lucy (35), freelance beauty editor, huurde jarenlang samen met een vriendin. Alleen kopen bleek financieel onmogelijk, dus besloten ze samen een huis te kopen.
Het vinden van een geschikte woning duurde een jaar. “Veel woningen hadden één master bedroom en daarnaast een klein tweede kamertje,” vertelt ze. “Maar we hadden allebei een even groot aandeel.”
Alles werd fifty-fifty gedeeld: “Zelfs het raam dat vervangen moest worden en onderdeel was van haar slaapkamer.” Volgens Lucy was het soms ingewikkeld, maar zonder deze constructie had ze nooit kunnen kopen. En nu hebben ze samen flink wat overwaarde opgebouwd.
De verandering is daar
Voorzichtig ontstaan er steeds meer wooninitiatieven gericht op single vrouwen. Zo wordt in Londen momenteel het eerste flatgebouw in het VK gebouwd dat exclusief bedoeld is voor vrouwen, met betaalbare huurwoningen voor alleenstaande vrouwen. Ook intentional communities winnen aan populariteit: woonvormen waarin singles samenleven op basis van gedeelde waarden en support.
Toen Sophie twintig was, verhuisde ze naar zo’n community in Texas: “Ik wilde echte, veilige relaties om op terug te vallen wanneer het leven even tegenzat.”
Nu woont ze samen met een huisgenoot en ziet ze regelmatig andere communityleden. “We eten vaak samen, bespreken waar we tegenaan lopen en geven elkaar support.”
Ook auteur Janet Hoggarth koos voor een alternatieve vorm van samenleven. Nadat ze single moeder werd, richtte ze samen met twee andere single moms een ‘mommune’ op. They say it takes a village – en sommige vrouwen bouwen die village gewoon zelf.
‘Leftover’ girlies
Ondanks dat steeds meer vrouwen bewust kiezen voor een single leven, hangt er in sommige culturen nog altijd veel stigma omheen. Leanne (27), afkomstig uit Hongkong, groeide op in een conservatief Chinees gezin. “Ik ben happily child-free en ongehuwd — en dat wil ik ook zo houden,” zegt ze. “Voor mij is dat een feministische keuze.”
In China worden ongetrouwde vrouwen van eind twintig en ouder nog vaak aangeduid als sheng nü: ‘overgebleven vrouwen’. “Je wordt gezien als afval,” zegt Leanne. “Je waarde als persoon wordt lager ingeschat.”
Haar moeder stelde zelfs voor dat ze een baby zou krijgen en die vervolgens aan haar zou geven om op te voeden. “Ik zei: weet je wel hoe batshit insane dit klinkt?”
Ook Cindy Gallop kent die maatschappelijke druk. Inmiddels is ze 65, loud and proud single en oprichter van Make Love Not Porn. “Ik ben iemand die het gelukkigst is in haar eentje,” zegt ze. “Maar we hebben te weinig rolmodellen die laten zien dat je je leven totaal anders kunt inrichten dan wat er van je wordt verwacht — en alsnog megagelukkig kan zijn.”
Gesprekken met single vrouwen in de zestig en zeventig maken één ding duidelijk: the future is bright voor vrouwen die zichzelf op één zetten. Single blijven betekent niet dat je vergeten bent op een stoffige plank — integendeel. Als je relaties niet langer het middelpunt van je leven maakt, ontstaat er ruimte voor een leven dat je helemaal zelf vormgeeft.
Dit artikel verscheen, in een uitgebreidere vorm, in ons Creativity Issue. Dat nummer bestel je hierrr:
