De zomerplannen liggen nét vast, iedereen is alweer bikini's aan het bestellen en toen kwam ineens dat ene woord weer voorbij: virus. Dit keer geen corona, maar het hantavirus – een zeldzaam virus dat de afgelopen dagen volop in het nieuws is door meerdere besmettingen op een cruiseschip.
Honestly, alleen al het idee van 'mogelijk mens-op-mens overdraagbaar' geeft veel mensen direct flashbacks naar 2020. Maar hoe bang moeten we écht zijn? Kan dit uitgroeien tot een nieuwe pandemie, of is dat totaal niet vergelijkbaar met Covid?
Voor Cosmo vroegen we een expert alles wat je wil weten: van de kans op een nieuwe pandemie tot de vraag of we ooit weer richting lockdowns zouden moeten denken. Want eh, wordt de zomer gecanceld, of kunnen we gewoon
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Hantavirus: hoe groot is de kans op (nog) een pandemie?
Hoewel het hantavirus nu volop in het nieuws is, maakt internist-infectioloog Chantal Rovers van het Radboudumc zich geen zorgen over een nieuwe pandemie zoals corona. "Dit gaat geen pandemie worden," zegt ze duidelijk. Volgens haar komt dat vooral doordat het virus zich veel minder makkelijk verspreidt van mens op mens dan Covid deed.
Wel benadrukt ze dat het om een serieus virus gaat. "Elke besmetting wil je voorkomen," zegt Rovers. "Ook jonge en gezonde mensen kunnen bij deze Andesvariant ernstig ziek worden." Volgens haar ligt het overlijdensrisico bij ernstige infecties hoog, waardoor experts het virus ondanks de kleine kans op verspreiding toch heel serieus nemen.
Juist daarom wordt het internationaal nauwlettend in de gaten gehouden en werken gezondheidsinstanties samen aan duidelijke richtlijnen.
Advertentie - Lees hieronder verder
Volgens het RIVM komen hantavirussen overigens al langer voor, ook in Europa en Nederland. De meeste varianten worden overgedragen via besmette knaagdieren en veroorzaken hier meestal een mild ziektebeeld. De variant waar nu veel aandacht voor is – het Andesvirus uit Zuid-Amerika – werkt anders.
Kan het hantavirus mens-op-mens overdragen worden?
Ja, maar volgens Rovers is dat absoluut niet vergelijkbaar met corona. "De overdracht van mens-op-mens die vooral bekend is, dat gaat om intensieve contacten," legt ze uit. "Bijvoorbeeld langere tijd met een patiënt in dezelfde ruimte, gezamenlijk gebruik van rietjes, seksueel contact, dat soort zaken."
Even iemand passeren is dus niet genoeg. Dat is meteen ook het grote verschil met Covid-19. Waar corona zich razendsnel via de lucht kon verspreiden, lijkt het Andesvirus alleen onder specifieke omstandigheden overdraagbaar.
Volgens Rovers hoeven mensen die geen direct contact hebben gehad met besmette personen of hun lichaamsvloeistoffen zich daarom geen zorgen te maken. "Ben je geen contact van een bekende patiënt met hantavirus, heb je niet op dat schip gezeten en ben je niet recent in Zuid-Amerika geweest in gebieden waar die ratten voorkomen, dan heb je geen risico op dit hantavirus."
Bestaat er al een vaccin tegen dit virus?
Op dit moment bestaat er nog geen vaccin tegen deze variant van het hantavirus. Ook medicijnen zijn beperkt beschikbaar. "Er zijn op dit moment geen medicijnen waarvan we weten dat ze helpen als iemand al echt een eind op weg is in het ziektebeeld," zegt Rovers.
Wel wordt er volgens Rovers internationaal veel onderzoek gedaan. "Er zijn antivirale middelen die mogelijk effect zouden kunnen hebben als je ze heel vroeg inzet, maar dat zijn allemaal dingen die nog in ontwikkeling zijn." Voor mensen die ernstig ziek worden, zijn er voorlopig dus nog weinig gerichte behandelingen beschikbaar.
Is er een kans op lockdowns?
Volgens Rovers hoeven we niet bang te zijn dat we weer teruggaan naar lockdowns of massale coronamaatregelen. Mensen die mogelijk risico hebben gelopen, worden nu al actief benaderd door gezondheidsinstanties. "De mensen die intensief contact hebben gehad zonder beschermende maatregelen met een patiënt, dat zijn de mensen die risico lopen op een besmetting," legt ze uit. Zij krijgen instructies van bijvoorbeeld de GGD over klachten, testen en eventuele quarantaine.
Daarmee verwachten experts dat mogelijke besmettingen snel opgespoord kunnen worden. "Ik maak mij geen zorgen over een nieuwe pandemie met dit virus," benadrukt Rovers nogmaals. "Maar omdat het zo’n ernstig ziektebeeld is, wil je gewoon elke infectie en elke overdracht direct voorkomen."
Dus nee: je hoeft je bikini-bestelling voorlopig niet te annuleren – maar een virus met zulke heftige gevolgen nemen experts gelukkig wél bloedserieus.
Emma van Egmond tikt als freelance (online) editor voor merken als Cosmopolitan en JAN Magazine. Ze woont in Hoorn, waar ze regelmatig de nieuwste hotspots test, maar reist ook graag verder van huis voor een coole hike in de bergen of roadtrip. Avonturen abroad deelt ze met KLM's Flying Dutchman of op Reishonger. Als ze niet tikkend achter haar laptop zit – grote kans dat het over entertainment, mode of psyche gaat – luistert ze oldskool muziek óf Sabrina Carpenter, staat ze op de padelbaan, is ze aan het zeilen met haar vriend of gaat ze met haar hond Bowie op pad.
