Toen ik door mijn fotoalbum scrolde op zoek naar iets om voor de verjaardag van mijn vriendin te plaatsen, voelde ik plotseling een golf van vermoeidheid. Onder wat ik zou kunnen noemen 'kleine, gênante problemen', raakte ik gefrustreerd door de druk om mijn liefde voor haar publiekelijk te laten zien, met een zorgvuldig samengestelde mix van oude Snapchatvideo’s en recente, flatterende foto’s.
Jarenlang was ik het type dat verjaardagsberichten postte voor vrijwel elke vriend met wie ik regelmatig contact had, en zo werd ik gebonden aan de aanname dat ik op de verjaardag van elk van mijn ongeveer twintig naaste vrienden of familieleden een social media post zou plaatsen. Maar op die belangrijke dag afgelopen zomer beloofde ik mezelf dat ik selectiever zou zijn in wie de fully Instagram Story treatment krijgt.
Dít is wat we dit festivalseizoen écht uitgaven – tijd om alvast te sparen voor volgend jaar >
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Is de tijd van de verjaardag-shout outs nu écht voorbij?
Hoe onbelangrijk mijn dilemma ook mag lijken, ik weet dat ik niet de enige ben. Op basis van recente observaties is er een verschuiving gaande in hoe we omgaan met de verjaardagspost. Om te beginnen zie ik over het algemeen veel minder overdreven lieve verjaardagsstories. Ze zijn niet volledig van mijn feed verdwenen, maar de tijden dat ik de app niet kon openen zonder er minstens één te zien, zijn voorbij.
"Vroeger postte ik er een voor elke persoon die ik als een goede vriend beschouwde. Maar het feit dat het een sociale verplichting werd, maakte het minder leuk," zegt Fernanda, een 28-jarige onderwijsassistent. "Ik vond het niet fijn dat ik me slecht begon te voelen als ik vergat iets te posten of geen tijd had. Waarom voel ik me slecht als ik deze persoon al een berichtje heb gestuurd of een cadeau heb gegeven? Ik weet niet zeker voor wie die verjaardagspost eigenlijk is."
"Andere ongeschreven sociale regels zijn prima," gaat ze verder. "Maar waarom maakt het uit of ik een foto van mijn vriendin deel met mijn 1.000 volgers, van wie maar 10% haar kent? Ik snap dat het leuk kan zijn, maar omdat het een soort regel werd, ben ik er juist tegenin gegaan."
Maar het vaakstgenoemde probleem met het afstappen van de IG Story birthday shoutout is dat het moeilijk is om het halfslachtig te doen. Als je niet helemaal stopt met verjaardag-shoutouts, krijgen de berichtjes die je wél plaatst ineens extra lading. Ze worden een duidelijker statement, namelijk welke vrienden volgens jou het verdienen om publiekelijk geclaimd te worden. Amauri, een 27-jarige verpleegkundige, geeft toe dat ze aanvankelijk afstand nam van het constant posten uit een gevoel van rechtvaardigheid.
"Het werd iets kinderachtigs, zo van: Oh, zij heeft dit jaar niets voor mijn verjaardag gepost? Nou, dan post ik volgend jaar ook niets voor haar. Nu heb ik het gevoel dat een oprecht berichtje of een telefoontje naar mijn meest dierbare vrienden meer betekent dan een verjaardagspost."
"Sociale media is zo nep — soms plaatsen mensen iets terwijl ze niet eens echt goede vrienden zijn met die persoon, ze doen het gewoon omdat het zo hoort," gaat Amauri verder. "Ik maak nog steeds verjaardagsposts, maar de afgelopen jaren is het alleen nog voor mijn beste vriendin en mijn neef met wie ik het meest close ben. Ik weet dat zij ook voor mij zouden posten, maar ik zou niet boos zijn als ze het niet deden, want meestal brengen we de dag samen door en vieren we het op een veel meer sentimentele en oprechte manier."
Mijn beslissing om mezelf te bevrijden van de Instagram verjaardagsduty was niet alleen gebaseerd op kinderachtigheid of sociale druk, maar op pure vermoeidheid. Hoeveel "love you forever" en "Happy International [naam] Day"-bijschriften kan één meisje per jaar worden geacht uit te delen? En ik wil niet het gevoel hebben dat ik in paniek moet raken als ik iemands speciale dag mis, uit angst dat ze kostbare verjaardagsuren doorbrengen terwijl ze wachten op mijn officiële publieke verklaring. Om niemand voor het hoofd te stoten, geldt dan: of iedereen krijgt een shoutout, of niemand (met uitzondering van mijn familie en misschien twee van mijn allerbeste vrienden).
De meeste mensen die ik sprak die tegen verjaardagsposts zijn, vinden het prima als er daardoor ook minder voor hen wordt gepost. Ze zien het gebaar gewoon niet meer zo waardevol. En zoals Fernanda zegt, is zelfs het uitkiezen welke berichten ze op haar eigen verjaardag opnieuw deelt, een vermoeiende oefening in sociale gevoeligheid geworden.
"Het kan me inmiddels echt niet meer schelen of mensen iets voor me posten op mijn verjaardag, maar het is wél leuk om foto’s van jezelf te zien," vertelt ze. "Ik vind het zo raar dat mensen geven om wat je wel of niet repost. Ten eerste vind ik het ordinair om álles te reposten wat mensen plaatsen voor je verjaardag, maar ik herinner me dat iemand boos was omdat ik wél andere mensen had gerepost maar niet die van hen — ja, je had gewoon een foto gepost die ik niet leuk vond! Maar toch bedankt."
We zullen waarschijnlijk nooit een wereld zien waarin verjaardagsberichten helemaal verdwijnen. Dit digitale ritueel heeft namelijk al zo veel levens gekend en zal er ongetwijfeld nog veel meer kennen. Maar wie genoeg heeft van het eindeloze gepost, zegt dat zo’n bericht vooral leuk moet zijn als aanvulling op echte vieringen of als een oprecht privébericht. Zodra een publieke story wordt behandeld als hét ultieme verjaardagsgebaar, verandert de betekenis: het gaat dan niet meer om de jarige, maar om een showtje voor passieve toeschouwers.
Toch, wie zich strikt aan de regels van verjaardags-posts houdt, wordt stiekem een handige herinneringsdienst voor iedereen die zijn digitale kalender niet bijhoudt. “Ik moet toegeven dat het best handig is om via stories aan iemands verjaardag te worden herinnerd,” zegt Fernanda. “Maar het is niet mijn taak om jou daaraan te herinneren.”
