Milou Deelen is feminist, activist en journalist. Samen met schoenenmerk TOMS en stichting Project Fearless probeert ze een vuist te maken tegen straatintimidatie. Wij vroegen Milou hoe groot dit probleem precies is, of ze er zelf last van heeft en wat volgens haar een goede oplossing is tegen straatintimidatie.
Lees ook: 5 podcasts die je meer leren over feminisme, bewustzijn en self-love
De oplossing voor straatintimidatie
Je probeert samen met TOMS en Project Fearless in deze campagne mensen aan te moedigen om zich uit te spreken tegen straatintimidatie. In Amsterdam heeft 83% van de vrouwen tussen de 15-34 last van intimidatie in het openbaar. Heb jij zelf, als jonge vrouw in Amsterdam, vaak last van intimidatie op straat?
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
"Ik heb regelmatig last van intimidatie op straat, omdat ik een vrouw ben én niet hetero. Een aantal weken geleden liep ik met mijn vriendin hand in hand over straat en riep er een man ‘homo’s’ naar ons. Of ik weet nog dat we stonden te zoenen voor mijn deur en vervolgens naar binnen liepen en een man zijn voet tussen de deur zette en zei: “Can I Join?”
Regelmatig maak ik mee dat er mannen naar me sissen of dingen roepen als: “hey meisje, waar ga jij heen?” Laatst had ik mezelf voorgenomen om iets terug te zeggen zodra ik weer geïntimideerd zou worden op straat. Een aantal dagen later riep een man: “hey, heb je een lekker kutje?” Ik was zo in shock dat ik niks durfde te zeggen en snel doorliep. Daarna baalde ik extra dat ik niks had gezegd, maar op dat moment voelde ik me te geïntimideerd."
"Intimidatie kan ook op klaarlichte dag op werk gebeuren. En niet alleen in donkere steegjes".
Wat is het heftigste wat je op dat gebied hebt meegemaakt? Heb je hier ook na het incident nog last van gehad?
"Ik ben een keer tijdens mijn werk op een terras als serveerster onder mijn rokje gefotografeerd. De dag daarna schreef ik een open brief voor in het Parool, gericht aan de man die de foto maakte. Het voelde empowering om me op die manier uit te spreken. Ik vond het vooral een heftig incident omdat ik me sindsdien realiseer dat intimidatie ook op klaarlichte dag voorkomt, als je aan het werk bent bijvoorbeeld. Zeker niet alleen in donkere steegjes."
Wat adviseer je wanneer je als buitenstaander ziet dat iemand anders geïntimideerd wordt op straat?
‘Mijn eerste reactie is: GRIJP IN. Maar ik begrijp goed dat het als omstander ook eng, of spannend, of gevaarlijk kan zijn om in te grijpen. Je weet natuurlijk nooit of degene die intimideert ineens agressief gaat reageren. Het lijkt me een goed idee om naar het ‘slachtoffer’ toe te lopen om te vragen of het gaat. Zodat diegene zich veiliger en gehoord voelt. Ik vind de ‘Ben je oke’? campagne van Rutgers daarom ook zo goed, omdat door zo’n simpele vraag - hey, ben je oké? - je ongewenst seksueel gedrag bespreekbaar kan maken."
Als je op straat last hebt van intimidatie (je wordt bijvoorbeeld gecatcalled) maar je voelt je onveilig, wat kun je dan het beste doen om je tóch uit te spreken?
"Ik denk dat dat op héél veel verschillende manieren kan. Ik schreef bijvoorbeeld een open brief, maar je kan je ook op kleinere schaal uitspreken. Bespreek het bijvoorbeeld met vrienden of spreek je uit op social media."
"We moeten duidelijk maken dat straatintimidatie niet gaat over iemand een leuk compliment geven, maar om machtsstructuren en ongelijkheid."
Straatintimidatie komt grotendeels voort uit genderongelijkheid. Hoe denk jij dat dit verminderd kan worden?
"Dat is een grote vraag! Ik denk echt een cultuuromslag. We moeten af van het idee dat ‘mannen nou eenmaal jagers’ zijn en de norm hoe die nu is, en hoe we denken over ‘mannelijkheid’ en ‘vrouwelijkheid'. Dus niet als een jongen een grens van een meisje overgaat, zeggen: ‘Oh joh, maar het is gewoon een jongen.’ Ik denk ook dat het heel belangrijk is dat we meer vrouwen zien in beroepen die we nu voornamelijk voor mannen zien en andersom. Dus bijvoorbeeld: een vrouw als brandweer, en een man als balletleraar. Zodat jongeren zien dat alles mogelijk is, en je beroepskeuze niet afhankelijk is van je gender. Oh, en we moeten duidelijk maken dat straatintimidatie niet gaat over iemand een leuk compliment geven, maar om machtsstructuren en ongelijkheid."
Lees ook: dé tip van Kelly om makkelijk nee te zeggen zonder je schuldig te voelen
Straatintimidatie is sinds 2017 strafbaar. Toch zijn er bij de politie nog amper meldingen van gemaakt en zijn er nog geen boetes uitgedeeld. Hoe denk jij dat dit komt?
"Ik denk dat dat te maken heeft met dat het moeilijk valt te controleren, er mensen zijn die niet weten dat je hiervoor aangifte kunt doen, én dat straatintimidatie ook wordt genormaliseerd. Laatst had ik een gesprek met een vrouw en die zei: ‘Nafluiten? Dat ís toch gewoon zo, dat hoort erbij.’ Ik denk dan: nee het is niet normaal, maar we zijn er - bijna - aan gewend geraakt. Toen bij mijn ‘rokjes incident’ dacht ik ook: is dit wel erg genoeg om aangifte voor te doen? En is dat überhaupt mogelijk? Ik ben ervan overtuigd dat er meer aandacht moet komen voor dit probleem, een probleem wat zoveel mensen aangaat."
Als het boetesysteem minder effectief lijkt te zijn dan gedacht, wat is dan volgens jou een betere oplossing om straatintimidatie tegen te gaan?
"Ik denk wel dat het boetesysteem heel goed is. Het laat zien dat straatintimidatie niet wordt geaccepteerd in onze maatschappij. Ik ben er voorstander van dat dit systeem in heel Nederland wordt ingevoerd. Nu is het alleen in Rotterdam, Amsterdam en Tilburg zo. Maar effectiever zou zijn om preventief aan de slag te gaan. Een cultuuromslag is nodig."
29 oktober organiseert TOMS samen met jou een kunsttentoonstelling waarbij kunst getoond en gekocht wordt van twaalf vrouwelijke Amsterdamse kunstenaressen. Wat kunnen we verwachten van de tentoonstelling?
"Het wordt écht een te gekke avond. Er zal van alles gebeuren. Ik ben niet normaal trots op de twaalf vrouwelijke kunstenaars, die speciaal voor dit event een werk hebben gemaakt over straatintimidatie. Dus: zet het in je agenda!"
