Je hebt het ongetwijfeld meegekregen in de media: president Trump wordt op het moment geconfronteerd met een impeachment - een onderdeel van de afzettingsprocedure van een Amerikaanse president. Dat is best bijzonder in de Amerikaanse politiek, want dat is nog maar twee keer eerder gebeurd. Hoewel het een afzettingsprocedure is, betekent het niet direct dat Trump ook daadwerkelijk zal aftreden. Wij praten je van A tot Z bij over wat deze impeachment precies inhoudt.
Dit houdt de impeachment van president Trump precies in
Lees ook: Trump viel in slaap tijdens een speech van koningin Elizabeth en ja, er zijn beelden van
Impeachment
Een impeachmentprocedure in de Amerikaanse politiek is een afzettingsprocedure. Of beter gezegd: een onderdeel van een afzettingsprocedure. Met deze afzettingsprocedure kan iemand gedwongen uit zijn/haar functie gezet worden als er sprake is van 'hoogverraad, omkoperij of ander verwijtbaar gedrag in het ambt en criminele daden'. Om een Amerikaanse president af te kunnen zetten, wordt eigenlijk een soort van rechtszaak gevormd. Trump wordt aangeklaagd door het Huis van Afgevaardigden (wat je moet zien als de Amerikaanse variant van de Tweede Kamer) en dat betekent dat er straks in de senaat een rechtszaak zal plaatsvinden. De impeachment, die nu dus is aangenomen, is de aanklacht. Daarmee is eigenlijk nog niets besloten. Straks zal er in de senaat een rechtszaak plaatsvinden, waaruit zal moeten blijken of deze aanklacht voldoende is om Trump als president af te zetten. Wanneer tweederde van de senaat Trump schuldig bevindt, zal hij moeten aftreden.
Er werd voor het eerst gebruik van een impeachmentprocedure bij president Andrew Johnson in 1885. De senaat bevond Johnson niet schuldig dus deze impeachment heeft niet geleid tot een daadwerkelijke afzetting van de president, maar is achteraf wel succesvol gebleken. President Johnson was na de impeachmentprocedure zo beschadigd, dat hij en zijn partij het in de eerstvolgende verkiezingen niet hebben gered.
In 1998 probeerden de Republikeinen ook Bill Clinton te impeachen: zeker na zijn beruchte affaire met Monica Lewinsky dachten ze dat het wel zou lukken de president af te zetten. Ook deze poging tot afzetting werd, net als bij Johnson, niet gerealiseerd, omdat de senaat Clinton niet schuldig bevond. Bij Bill Clinton bleek de impeachment zelfs voordelen met zich mee te brengen: na zijn impeachmentprocedure steeg zijn populariteit tot hoger dan ooit.
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Trump is dus pas de derde president waarbij de impeachment aangenomen is door het Huis van Afgevaardigden. De kans dat de senaat een president voor het eerst in de Amerikaanse politieke geschiedenis schuldig bevindt en deze daadwerkelijk wordt afgezet, is klein.
Trump en Zelensky
Een impeachment houdt dus in dat iemand schuldig wordt gesteld aan - in Trumps geval: (1) machtsmisbruik en (2) belemmering van het congres. Het heeft allemaal te maken met een telefoongesprek dat Trump afgelopen juli heeft gevoerd met de Oekraïnse president Zelensky. En eigenlijk is dat de grote aanleiding geweest voor de impeachmentprocedure.
We beginnen even bij het begin. Sinds mei 2019 is voormalig acteur Volodymyr Oleksandrovytsj Zelensky de president van Oekraïne, een bondgenoot van de Verenigde Staten. Volgens critici zijn er een paar redenen waarom Trump een goede relatie zou willen hebben en houden met president Zelensky van Oekraïne. Een belangrijke reden is bijvoorbeeld dat Joe Biden, (de voormalig vice-president van Barack Obama) onderzoek verhinderd zou hebben naar een bedrijf waar zijn eigen zoon in de raad van bestuur zat. Mogelijke belangenverstrengeling door Biden dus, en dat mag niet. Dit bedrijf heet Burisma en is gevestigd in Oekraïne. Omdat er een grote kans is dat Joe Biden Trumps democratische tegenstander wordt in 2020, zou Trump belangen hebben bij het aantonen van de corruptie van Joe Biden, het belemmeren van het onderzoek naar het bedrijf van zijn zoon, dus. Wanneer zijn tegenstander corrupte dingen gedaan zou hebben, kan dat voordelig uitpakken voor Trump.
Volgens verschillende getuigenissen was de deal dat Zelensky een onderzoek moest starten naar het bedrijf (Burisma) waar de zoon van Joe Biden werkzaam was. In ruil hiervoor zou hij 400 miljoen dollar krijgen als militaire steun van de Amerikaanse overheid. Dit zouden Trump en Zelensky hebben besproken in een telefoongesprek, wat de aanleiding was om de impeachmentprocedure ingang te stellen.
Naast het op deze manier misbruik maken van zijn macht, zou Trump ook hebben gezorgd voor belemmeringen in het congres. Toen het congres namelijk een onderzoek wilde starten naar Trumps banden met Oekraïne en zijn contact met Zelensky, zou hij dit onderzoek namelijk hebben tegengewerkt door bijvoorbeeld belangrijke getuigen niet te laten verschijnen. Hij zou verschillende getuigen hebben geïntimideerd en tegen gehouden, zodat ze niets over het onderzoek zouden zeggen tegen leden van het congres.
Het kan, volgens de Democraten, natuurlijk niet zo zijn dat Trump, als Amerikaanse president, beslissingen maakt over overheidsgeld (400 miljoen dollar aan militaire steun) om te kunnen winnen van zijn tegenstander (mocht hij Biden's corruptie kunnen aantonen). Met als kers op de taart het tegenwerken van een onderzoek hiernaar. Trump zelf vindt die impeachment vooral een grap/hoax/heksenjacht. Hij noemde het zelfs "de ergste heksenjacht in de politieke geschiedenis".
De grote vraag van dit verhaal is eigenlijk: Was hier sprake van quid pro quo (voor wat hoort wat)?
Huis van Afgevaardigden
Nancy Pelosi, voorzitter van het Huis van Afgevaardigden, was degene die de impeachment in gang zette. "He gave us no choice," aldus Pelosi. Het Huis van Afgevaardigden heeft vervolgens gestemd over de impeachment van Trump. Er stemden genoeg mensen voor de impeachment en dus is de zaak doorgegeven aan de senaat. Hier zitten grotendeels Republikeinse senatoren (Trumps eigen partij dus) zitten, die met 99% kans zeker tégen de impeachment zullen stemmen. De kans dat president Trump daadwerkelijk wordt afgezet, is dus echt heel. erg. klein. Om de president namelijk daadwerkelijk af te kunnen zetten, is er een meerderheid nodig van tweederde van de senaat. Dat zou betekenen dat er twintig Republikeinen "over zouden moeten lopen". De kans dat dat gebeurt, is nihil.
De andere kant op
Het zou heel goed kunnen dat deze impeachment juist nadelig uitpakt voor de Democraten. Vanmorgen kwam naar buiten dat voormalig Democraat Jeff van Drew de overstap maakte naar de Republikeinse partij, de partij van Trump. Hij had tegen de impeachment gestemd en nadat deze was aangenomen door het Huis van Afgevaardigden, stapte hij over naar de Republikeinse partij. Hij citeerde president Reagan: “I didn’t leave my party, my party left me.” Met de lopende impeachment zou Trump ook empathie kunnen winnen. Het zou zo kunnen zijn, dat Trump -net als Bill Clinton in de jaren 90- juist nóg populairder wordt.
Het is onduidelijk wanneer de impeachment trial zal worden bestudeerd door de senaat. De verwachting is dat dit begin januari zal gebeuren, en het is onduidelijk hoe lang dit precies zal duren. Zowel Republikeinen als Democraten geven hoogstwaarschijnlijk de voorkeur aan een kort proces.
Door de ingestelde impeachmentprocedure worden er dus pogingen gedaan om Trump te laten aftreden. Dat scenario is echter niet realistisch, want de kans dat de senaat Trump ook schuldig zal bevinden, is heel klein. Waarschijnlijk blijft Trump dus nog wel een tijdje president van de Verenigde Staten. In ieder geval tot de eerstvolgende presidentsverkiezingen, die in 2020 zullen plaatsvinden.
