Als je denkt aan werkonderhandelingen, is het eerste waar je aan denkt waarschijnlijk je salaris (dit is een modaal inkomen in 2025). Maar er is veel meer om over na te denken dan alleen geld en werkuren: je secundaire arbeidsvoorwaarden. Maar wat zijn secundaire arbeidsvoorwaarden eigenlijk? Dat leggen we je uit, en we geven voorbeelden van secundaire arbeidsvoorwaarden en tips van een expert over secundaire arbeidsvoorwaarden.
Onderhandelen over je salaris? Met deze tips van experts word je er een echte pro in >
Wat zijn secundaire arbeidsvoorwaarden?
"Natuurlijk wil je een goed salaris, maar vergeet niet dat er meer is dan geld alleen," zegt Kimberly Wiese, voormalig recruiter en vestigingsmanager van YoungCapital in Amsterdam. "Secundaire arbeidsvoorwaarden zijn de extraatjes die een baan écht aantrekkelijk maken."
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Primaire arbeidsvoorwaarden zijn zaken zoals je salaris en en hoeveel uren je werkt, maar dat is natuurlijk niet alles. Je kan ook kijken naar je secundaire arbeidsvoorwaarden: een reiskostenvergoeding bijvoorbeeld, of een opleiding, lease-auto, bonus of flexibele werktijden en kantoordagen. We zetten wat voorbeelden van secundaire arbeidsvoorwaarden voor je op een rij:
- Pensioenregeling (tegenwoordig is het niet meer vanzelfsprekend dat je werkgever pensioen voor je opbouwt!)
- Educatie zoals cursussen en opleidingen
- Dertiende maand of bonusregeling
- Overwerktoeslag
- Auto of fiets van de zaak, reiskosten- of parkeervergoeding
- Vakantie-/verlofdagen
- (collectieve) Ziektekostenverzekering
- Flexibele werktijden
- Flexibele werkplek
- Sabbaticals
- Laptop of telefoon van de zaak
- Sportbudget
- Gezonde maaltijden op kantoor
De beste tips en tricks van een voormalig recruiter om die sollicitatie te rocken >
Wat zijn de beste secundaire arbeidsvoorwaarden?
Secundaire arbeidsvoorwaarden zijn dus heel breed, maar hoe weet je welke secundaire arbeidsvoorwaarden je allemaal wil? Dat ligt echt aan jezelf, zegt Wiese. "Het allerbelangrijkste zijn misschien wel de extra mogelijkheden die een werkgever kan bieden om jou te helpen groeien en ontwikkelen. Denk aan trainingen of een opleiding in de richting van jouw ambitie, of persoonlijk ontwikkeltrajecten en coaching on the job. Waardevol voor zowel je werkgever als voor jou. Je upgrade hiermee meteen je cv en investeert in je lange termijn."
Maar: smaken verschillen. Je hóéft natuurlijk niet voor die educatie te gaan. "Wil je graag flexibel werken? Of liever investeren in je persoonlijke groei? Bespreek je wensen met je (toekomstige) werkgever. Door proactief te zijn en het gesprek aan te gaan, laat je zien dat je serieus bent en wie weet scoor je wel die opleiding, extra vakantiedagen of dat sportbudget!"
Hoe ga je het gesprek aan over secundaire arbeidsvoorwaarden?
Duidelijk: die secundaire arbeidsvoorwaarden wil je dus bespreken tijdens je sollicitatiegesprek. Dat kan spannend zijn, maar het is echt belangrijk dat je je wensen kenbaar maakt, zegt Wiese. Zo pak je dat aan: "Begin met onderzoek: wat zijn gangbare voorwaarden in jouw sector en regio? Denk goed na over wat voor jou belangrijk is. Vervolgens is het zaak om argumenten te verzamelen die jouw wensen ondersteunen. Bedenk welke voordelen jouw voorstellen de werkgever opleveren. Met die ene training kun je bijvoorbeeld nóg beter je werk doen en voeg je nóg meer waarde toe. Maar wees realistisch en flexibel, onderhandelen draait om compromissen. Het is niet altijd mogelijk om alles te krijgen, maar door goed voorbereid te zijn en open het gesprek in te gaan, vergroot je de kans op een deal waar beide partijen tevreden mee zijn."
Hoe je de afweging tussen primaire en secundaire arbeidsvoorwaarden maakt is natuurlijk persoonlijk. Ga je voor meer geld, of kies je toch voor die extra vakantiedagen? Volgens Wiese is het belangrijk dat je aan de volgende drie zaken denkt:
1. Jouw persoonlijke situatie en prioriteiten: waar heb jij behoefte aan in deze fase van je leven? Als je vooral waarde hecht aan vrije tijd, wegen secundaire voorwaarden zoals extra vakantiedagen waarschijnlijk zwaarder.
2. De waarde van secundaire arbeidsvoorwaarden: Denk bijvoorbeeld aan de voordelen op lange termijn. Investeren in je ontwikkeling met een opleiding kan bijvoorbeeld leiden tot een hoger salaris in de toekomst.
3. Onderhandelingsruimte: Soms is er meer ruimte om te onderhandelen in je salaris dan in je secundaire arbeidsvoorwaarden (of andersom).
Déze kleding wil je uit de kast trekken voor je eerstvolgende sollicitatiegesprek >
Tertiaire en quartaire arbeidsvoorwaarden
Klaar als een klontje, toch? Tijdens mijn onderzoek voor dit artikel kwam ik echter ook de termen tertiaire en quartaire arbeidsvoorwaarden tegen. Maar die hoor je niet zo vaak voorbijkomen, zegt Wiese, want meestal worden ze op een hoop gegooid met de secundaire arbeidsvoorwaarden. "De tertiaire en quartaire voorwaarden zijn minder tastbaar en gaan meer over de sfeer en cultuur binnen een bedrijf. Ze zijn dus lastig in geld uit te drukken, maar beïnvloeden wel hoe jij je voelt bij een bedrijf. Kijk dus goed of de cultuur en sfeer bij je passen."
