Terwijl de hele wereld (eindelijk) praat over racisme, gebeurt er nog iets anders: er duikt een heleboel fake news op. Dat is allang geen gek verschijnsel meer en gebeurt altijd als er iets groots gaande is, maar het zorgt er wél voor dat er enorm veel verwarring ontstaat op het internet én daarbuiten. En daar is lang niet iedereen zich bewust van. Want ga eens na: geloof jij alles wat je op het internet ziet? En weet je eigenlijk wel hoe je fake news kunt herkennen? Wij geven een aantal (dramatische) voorbeelden van nepnieuws.
Nepnieuws ontkracht
Telkens als er iets groots aan de hand is in de wereld, barst er een grote fake news-bom rondom dat onderwerp. Dat was tijdens de uitbraak van het coronavirus zo en is nu opnieuw te zien: het internet ontploft zo'n beetje van het nepnieuws rondom de Black Lives Matter-movement. Het kan zijn dat je een paar van onderstaande voorbeelden al voorbij hebt zien komen, maar het kan ook dat ze nieuw voor je zijn. Wat ze gemeen hebben? Het is allemaal fake news.
Politieagenten overleden tijdens protesten
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Tijdens de protesten in Amerika doken twee namen van politieagenten constant weer op: Cody Holte en Nate Lyday. Deze twee agenten zouden om het leven zijn gekomen toen zij werden opgeroepen om de anti-racisme protesten in toom te houden. Dat is niet helemaal waar: de agenten zijn inderdaad onlangs overleden, maar dit had in beide gevallen niets met de protesten te maken. Cody Holte werd opgeroepen om te assisteren toen er moeilijkheden ontstonden bij het uitdelen van een ontruimingsbevel. Agent Holte werd neergeschoten en overleefde dit helaas niet.
Agent Nathan (Nate) Lyday werd opgeroepen nadat er melding werd gedaan van huiselijk geweld. Toen hij ter plaatse kwam, werd hij neergeschoten. Agent Lyday overleefde dit niet. Hoewel het beide verschrikkelijke verhalen zijn, hebben ze niets met de anti-racisme protesten te maken.
Derek Chauvin en zijn "Make Whites Great Again"-pet
Derek Chauvin, de politieagent verantwoordelijk voor de dood van George Floyd, ging nadat zijn identiteit bekend werd het hele internet over. Al gauw vond iemand een foto van een man die wel erg veel op Derek Chauvin lijkt. Op de foto draagt de man een pet, met daarop de racistische tekst: 'Make Whites Great Again'. Wat blijkt? Het is níet dezelfde man. Volgens Snopes is de man op rechts Jonathan Riches, groot fan van Trump en bekende troll op het internet. Toen Jonathans identiteit bevestigd werd, heeft Twitter het bericht geflagged als “manipulated media”.
Belangrijk om wel even te vermelden: dat Derek Chauvin niet degene is op de foto met het petje, maakt hem natuurlijk niet onschuldig. Hij is en blijft de man die met zijn knie op de nek van George Floyd BLEEF drukken, waardoor George Floyd kwam te overlijden. Daar is geen enkel excuus voor.
TikTok blokkeerde BLM-hashtags
Ook de populaire app TikTok werd slachtoffer van rumors rondom de BlackLivesMatter-movement. Zo werd er gezegd dat TikTok de hashtags #BlackLivesMatter of #GeorgeFloyd blokkeerde, waardoor video's met die hashtags geen views kregen.
TikTok reageerde later dat ze te kampen hadden met een bug die random woorden blokkeerde, waardoor bijvoorbeeld ook de hashtags #cat en #hello geen bereik hadden. Even later heeft TikTok de bug verholpen en konden er ook weer video's met anti-racisme-gerelateerde hashtags geplaatst worden.
Nederlands nepnieuws
Hoewel de meeste voorbeelden van nepnieuws uit Amerika komen, is er ook veel nep - of misleidend nieuws vanuit Nederland. Komen ze:
Thierry Baudets "Fuck White People" tweet
Een duidelijk voorbeeld is deze tweet van Thierry Baudet, met daarin een foto waarop een oorlogsmonument te zien is. Hier is met rode letters "Fuck White People" op gespoten. Hij schrijft: "Wie onze geschiedenis en identiteit niet respecteert heeft geen plaats in onze landen."
Al gauw blijkt dat er iets goed mis is met het verhaal van Thierry. De foto is maar liefst vier jaar oud en is in Kaapstad, Zuid-Afrika genomen.
Onderzoek naar doden door politiegeweld
Even na de moord op George Floyd verscheen er artikel na artikel online met koppen die neerkwamen op het volgende: "Witte mensen komen vaker om het leven door politiegeweld"
Dit werd door een boel mensen gedeeld om aan te geven dat zwarte mensen niet slechter worden behandeld door de politie dan witte mensen. Met dat onderzoek is echter heel wat mis. Ja, het klopt dat witte mensen in Amerika vaker om het leven komen door politiegeweld, maar dat is niet zo gek. Er zijn namelijk veel meer witte Amerikanen dan zwarte! Dat verschil is mega, zo schrijft NU.nl: "Volgens de American Census Bureau (het Amerikaanse CBS) is 72,7 procent van de Amerikanen wit, en slechts 12,7 procent zwart. Om een eerlijke vergelijking te maken, is het dan ook belangrijk om de cijfers van politiegeweld tegen de bevolking af te zetten. Zo blijkt uit cijfers van de Amerikaanse Centers of Disease Control and Prevention dat zwarte mensen relatief twee keer zo vaak worden gearresteerd als witte mensen. Bij gewelddadige misdrijven is dit zelfs 3,6 keer zo veel. Cijfers laten ook zien dat zwarte Amerikanen in 2018 twee keer zo vaak om het leven kwamen door politiegeweld dan witte mensen." En dáár zit het probleem.
Zo zie je maar: lang niet alles wat op het internet staat, is waar. Wees je bewust van wat je leest én wat je gelooft.
