Herken je het gevoel dat je kijkt naar een film waarin een absolute slechterik voorkomt die je... ergens wel begrijpt? Of zielig vindt? Sympathie hebben voor de slechterik voelt een beetje gek, omdat je weet dat een persoon eigenlijk hele slechte dingen doet. Maar toch voel je met hem of haar mee. Een goed voorbeeld hiervan is Joe uit You. Er zijn een heleboel mensen die deze hopeloze romanticus – ondanks al die gruwelijke moorden – toch lief of zelfs sexy (!) vinden. We zochten uit hoe dit kan.
Huil jij snel tijdens films? Dat zegt dus iets heel positiefs over je!
Hoe ontstaat sympathie voor een slechterik?
The key is om als kijker achtergrondinformatie te krijgen over de slechterik. Denk aan het milieu waar de personage in opgroeit, motieven, (jeugd)trauma's en eigenschappen, schrijft Cineville. Vooral de goede eigenschappen zijn belangrijk, deze zorgen ervoor dat de slechterik kwetsbaarder wordt en in zekere zin meer menselijk. Het menselijke aspect van een personage zorgt voor een grotere sympathie bij de kijker. Daarbij komt dat de goede eigenschappen er sneller voor zorgen dat slechte daden worden vergeven.
Mis dit niet
Speciaal afgestemd op jouw voorkeuren
Meld je aan voor gepersonaliseerde verhalen
Een voorbeeld hiervan is Damon Salvatore uit de serie The Vampire Diaries, schrijft Opdam (2011). Damon is in principe een slechte vampier die zonder schuldgevoel lijkt te moorden. Gedurende de serie krijgen we steeds meer informatie over wat Damon allemaal heeft meegemaakt, hoe hij zo is geworden en wat er wél goed is aan hem. Hierdoor ontstaat er meer sympathie voor Damon en vinden we zijn acties 'minder erg'.
Kwetsbaarheid
Wanneer een personage er kwetsbaar uitziet, wekt dit sympathie op. Dit zorgt ervoor dat kijkers sneller de natuurlijke drang voelen om hem of haar te beschermen. Eigenschappen zoals kwetsbaarheid associëren we met personages die goed zijn. Hierdoor beoordelen we slechte acties van kwetsbare slechteriken minder zwaar.
Een voorbeeld van een kwetsbare slechterik is de Joker in de gelijknamige film die begin oktober is uitgekomen. Je wordt in deze film zó meegenomen in het leven van Arthur Fleck (hoe Joker eigenlijk heet), dat je hem zielig begint te vinden. Hij is mishandeld, misbruikt, voorgelogen door zijn moeder, ontslagen en hij kan nergens terecht met zijn problemen. Je begint bijna te begrijpen dat hij helemaal doorslaat.
Het uiterlijk van de slechterik
Onderzoek van Byrne, Ervin en Lamberth (1970) wijst uit dat het uiterlijk van een slechterik ook veel invloed heeft op jouw sympathie voor hem of haar. Denk bijvoorbeeld aan Ted Bundy. Zijn vriendin twijfelde al een langere tijd aan zijn goedheid, en bleef toch nog lang bij hem. Toen hij eenmaal veroordeeld was, kreeg hij een nieuwe vriendin met wie hij zelfs tijdens zijn gevangenisstraf trouwde.
Bekijk hieronder de trailer van Falling For a Killer, waarin het verhaal van Teds ex-vriendin Liz Kendall wordt verteld:
Alles wat je moet weten over Ted Bundy's échte ex-vriendin Liz Kendall
En dat is niet alles, want toen de zaak van Ted Bundy werd behandeld, waren er ontzettend veel vrouwen die naar de rechtbank kwamen en hem brieven stuurden. En dat is nog steeds niet weggezakt, want er zijn NOG STEEDS vrouwen die een lichtelijke obsessie hebben voor de seriemoordenaar. Het klinkt bizar, maar het is niet toevallig. Als iemand een aantrekkelijk uiterlijk heeft, hebben we al gauw de neiging om te denken dat hetzelfde geldt voor het innerlijk.
Dus, mocht je tijdens een film opeens meeleven met de slechterik? Geen zorgen, it's all science.
